مسجد سلطان قابوس | شاهکار معماری اسلامی

چرا مسجد سلطان قابوس مهم‌ترین جاذبه مسقط است؟

مسجد سلطان قابوس نماد شکوه معماری اسلامی در خاورمیانه و از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری عمان به شمار می‌رود. هر ساله هزاران بازدیدکننده مسلمان و غیرمسلمان برای تماشای ترکیب چشم‌نواز معماری و هنر اسلامی راهی شهر مسقط می‌شوند و از این بنا دیدن می‌کنند.
مناره 90 متری، فرش دستباف ایرانی 21 تنی و لوسترهای بزرگ، تنها بخشی از ویژگی‌های مهم هستند که بازدید از این مسجد را برای هر گردشگری واجب می‌کند.
اگر قصد سفر به عمان را دارید، پیشنهاد می‌کنیم پیش از خرید بلیط هواپیما مسقط، نگاهی به راهنمای سفر به عمان و جاهای دیدنی مسقط بیندازید. آشنایی با شرایط سفر، فرهنگ این کشور و مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری، به شما کمک می‌کند برنامه‌ریزی دقیق‌تر و سفری لذت‌بخش‌تری داشته باشید.

مسجد سلطان قابوس کجاست؟

مسجد جامع سلطان قابوس در منطقه بوشر در خیابان سلطان قابوس شهر مسقط قرار دارد. فاصله آن تا فرودگاه بین‌المللی مسقط حدود 12 کیلومتر است که با اتوبوس یا تاکسی در حدود 15 دقیقه طی می‌شود؛ همین نزدیکی، این مسجد را به یکی از اولین توقفگاه‌های رایج مسافران تبدیل کرده است.

تاریخچه ساخت و افتتاح مسجد سلطان قابوس

ایده و طرح اولیه ساخت مسجد توسط سلطان قابوس حاکم عمان بود. سلطان قابوس برای خاص و بی‌نظیر بودن، یک مسابقه بین المللی برای طراحی معماری برگزار کرد که از میان طرح‌های ارسالی از سوی شرکت‌های معمار جهان، طرح نهایی توسط شرکت کاریلیون آلاوی (Carillion Alawi) انتخاب شد.
مرحله طراحی از سال 1993 آغاز شد و عملیات اجرایی ساخت در منطقه بوشر مسقط یک سال بعد، شروع شد و ساخت مسجد در سال 2001 به اتمام رسید و به‌طور رسمی افتتاح شد.

معماری مسجد سلطان قابوس

مساحت کلی این بنا تقریبا 420 هزارمتر مربع است که بیش از 40,000متر آن، به مجموعه اصلی اختصاص داده شده و اندازه 20,000 نمازگزار ظرفیت دارد. در بخش شبستان اصلی 6000 نفر آقا و بخش بانوان 700 نفر را در خود جای می‌دهد. به طور کلی مسجد سلطان قابوس ویژگی‌های خاص فراوانی دارد که به طور خلاصه به مهم‌ترین موارد آن اشاره می‌کنیم.

فرش دستباف ایرانی نیشابور

فرش اصیل و دستباف ایرانی، کف شبستان اصلی مسجد را پوشانده است. این شاهکار هنری حاصل تلاش حدود 600 هنرمند ایرانی است که زیر نظر شرکت سهامی فرش ایران، طی 4 سال در کارگاه‌های نیشابور آن را بافته‌اند.

طرح این فرش از نقشه گنبد مسجد شیخ لطف‌الله اصفهان و نقش افشان شاه‌عباسی الهام گرفته است. ابعاد آن حدود   70 در 60 متر و مساحتش نزدیک به 4400 متر مربع است. همچنین در بافت این فرش حدود 2 میلیارد گره به کار رفته که نشان‌دهنده ظرافت و ارزش هنری آن است.

این فرش سال‌ها عنوان بزرگ‌ترین فرش یک‌تکه جهان را در اختیار داشت. امروزه نیز پس از فرش مسجد شیخ زاید ابوظبی، دومین فرش یک‌تکه بزرگ جهان به شمار می‌رود.

لوستر کریستالی

در مرکز شبستان مسجد، لوستر کریستالی عظیمی با ارتفاع 14 متر و وزنی نزدیک به 8 تن آویزان است. ساخت این لوستر چهار سال زمان برده و در آن حدود 600,000 قطعه کریستال به کار رفته است. همچنین بخش‌هایی از آن با طلای 24 عیار آبکاری شده‌اند.

بیش از 1000 لامپ، نور ملایمی را از دل این لوستر به سراسر شبستان تابش می‌کند. این اثر در کنار فرش ایرانی مسجد، یکی از شاخص‌ترین نمادهای بصری مسجد سلطان قابوس به شمار می‌رود.

معماری داخلی مسجد

زیبایی مسجد فقط به لوستر و فرش ایرانی نیست؛ جزئیات معماری و تزئینات شبستان نیز از مهم‌ترین جلوه‌های هنری این بنا هستند.

دیوارهای شبستان با قاب‌بندی‌ و قوس‌های منظم طراحی شده‌اند و به‌طور کامل با مرمر سفید و خاکستری پوشیده شده‌اند. نقاشی‌های دیواری، تزئینات اسلامی و کتیبه‌های قرآنی، جلوه‌ای زیبا به فضای داخلی بخشیده‌اند. همچنین پنجره‌های شیشه‌ای رنگی، نور طبیعی را به شکل جذاب و چشمگیر به داخل شبستان وارد می‌کنند.

محراب مسجد اثر استاد سید محمد کاظم مظلوم‌زاده از هنرمندان برجسته هنر اسلامی است. او آثار ارزشمند دیگری نیز در اماکن مذهبی، از جمله حرم امام رضا (ع) و ایوان بزرگ ولی‌عصر، طراحی و ساخته است. این محراب با طلاکاری، موزاییک‌کاری ظریف و خوشنویسی آیات قرآن، یکی از زیباترین بخش‌های شبستان به شمار می‌رود.

سقف شبستان نیز با صفحات چوبی حکاکی‌شده، نقش‌های اسلیمی (اسلیمی گونه‌ای از نقش و نگار است که شامل خط‌های پیچیده و منحنی‌ها و قوس‌های دورانی است) و خوشنویسی عربی تزئین شده است. هماهنگی این تزئینات با فرش ایرانی و لوستر کریستالی، فضایی باشکوه و چشم‌نواز ایجاد کرده و جلوه‌ای ماندگار به معماری داخلی مسجد بخشیده است.

زمان بازدید از مسجد سلطان قابوس

ساعات تعیین شده برای دیدن داخل مسجد بسیار محدود است و مجموعه روزهای شنبه تا پنجشنبه از ساعت 8 تا 11صبح باز است. روز جمعه به خاطر برگزاری نماز جمعه که نماد وحدت و اجتماع مسلمانان است برای گردشگران امکان پذیر نیست.

آداب ورود به مسجد سلطان قابوس

مسجد سلطان قابوس از معدود مساجد عمان است که برای گردشگران غیر مسلمان قابل بازدید است. نکات و آداب بازدید از جمله مواردی است که در این مجموعه بسیار بر آنها تاکید می‌کنند. از نوع پوشش آقایان و بانوان گرفته تا قوانین عکاسی که به طور خلاصه توضیحات در ادامه مطلب گفته شده.

جدول آداب و رسوم

حمل‌ونقل و دسترسی به مسجد سلطان قابوس

دسترسی به مسجد سلطان قابوس آسان است، زیرا در خیابان اصلی سلطان قابوس در مسقط قرار دارد. این موقعیت، استفاده از اتوبوس و تاکسی را برای رسیدن به مسجد ساده می‌کند.

مقایسه با مساجد بزرگ منطقه

مسجد سلطان قابوس تنها یکی از مساجد باشکوه ساخته شده است. در سایر کشور‌های اسلامی مساجد باشکوه و حتی بزرگ‌تر از مسجد سلطان قابوس نیز ساخته شده که شناخت آنها خالی از لطف نیست. در ادامه مطلب به مقایسه مهم‌ترین مساجد اسلامی با مسجد سلطان قابوس می‌پردازیم.

مکان‌ های دیدنی نزدیک

اگر پس از بازدید از مسجد سلطان قابوس قصد دارید گشت‌وگذار خود را در مسقط ادامه دهید، جاذبه‌های متعددی در فاصله نسبتا نزدیک از این مسجد قرار دارند. مرکز خرید مدرن و پارک‌ها، همگی با کمتر از 20 دقیقه رانندگی قابل دسترسی هستند و می‌توانند برنامه سفر شما را کامل‌تر کنند. استفاده از تاکسی و ماشین اجاره‌ای بهترین گزینه برای رسیدن به این مناطق است.

عمان اونیوز مال

یکی از بزرگترین مراکز خرید شهر مسقط با مساحت 72,000 متری و بیش از 200 واحد تجاری شامل برندهای بین المللی در هر نوع کالا و فروشگاه‌های محلی می‌باشد. نکته جالب اونیوز مال، ساختار خیابانی پوشیده آن است که این مرکز را نسبت به سایر مال‌های عمان متفاوت می‌کند. هر بخش و راهرو نام مخصوص خود را دارد و حس قدم زدن در یک شهر مدرن را در شما ایجاد می‌کند.
مرکز خرید اونیوز شامل دو طبقه اختصاصی برای تفریح و سرگرمی است که طبقه اول (فانتازمو کیدز) برای کودکان(1 تا 3 سال) اختصاص داده شده و طبقه دوم (فمیلی فانتازمو) برای کودکان(3 سال به بالا) و بزرگسالان طراحی شده.
فعالیت های این طبقه شامل انواع بازی‌های دیجیتالی و رومیزی، بیلیارد، بولینگ و… هستند که برای سپری کردن یک شب کامل گزینه فوق العاده‌ای است.

خانه اپرای سلطنتی مسقط

در منطقه شاطی‌القرم مسقط و در خیابان الخارجیه، خانه اپرای سلطنتی مسقط قرار دارد. این مجموعه تنها حدود 15 دقیقه با خودرو از مسجد سلطان قابوس فاصله دارد. خانه اپرا نخستین و تنها سالن اپرای استاندارد بین‌المللی در منطقه خلیج فارس به شمار می‌رود و یکی از مهم‌ترین نمادهای فرهنگی عمان است.

معماری این مجموعه، ترکیبی از سبک اسلامی و عمانی با استانداردهای جهانی سالن‌های اپراست. نمای بیرونی آن از سنگ‌های کرم‌رنگ و مرمر ساخته شده است. طاق‌ها، مشربیه‌ها و تزئینات هندسی اسلامی، جلوه‌ای چشم‌نواز به بنا بخشیده‌اند. در فضای داخلی نیز چوب‌کاری‌های ظریف، گچ‌بری‌های طلاکاری‌شده و لوسترهای کریستالی، فضایی باشکوه و مجلل ایجاد کرده‌اند. این مجموعه در زمینی به مساحت حدود 80,000 متر مربع ساخته شده و سالن اصلی آن ظرفیت پذیرش نزدیک به 1100 نفر را دارد.

علاوه بر سالن اپرا، این مجموعه امکانات فرهنگی و رفاهی متنوعی را در اختیار بازدیدکنندگان قرار می‌دهد. باغ‌های رسمی و محوطه‌های سرسبز، بازار فرهنگی اپرا گالریا با حدود 50 فروشگاه، کافه و رستوران، مرکز هنر و تولیدات فرهنگی و همچنین کتابخانه‌ای تخصصی در حوزه موسیقی، از مهم‌ترین بخش‌های خانه اپرای سلطنتی مسقط هستند.

پارک طبیعی القرم

پارک طبیعی القرم (ریه‌های شهر) در منطقه القرم مسقط با مساحتی حدود 1,700,000 متر مربع (بیش از 170 هکتار)، بزرگ‌ترین و محبوب‌ترین فضای سبز پایتخت عمان به شمار می‌رود.

یکی از جذاب‌ترین بخش‌های پارک، دریاچه مصنوعی آن است که امکان قایق‌سواری با قایق‌های پدالی، پارویی و برقی را فراهم می‌کند. آبشار صخره‌ای، فواره‌های پارک، باغ گل رز سلطان قابوس از جمله دیدنی‌های این پارک هستند که مردم عمان و گردشگران در روزهای تعطیل اوقات خود را سپری می‌کنند.
ورود به این پارک رایگان است و از ساعت 8 صبح تا 11 شب می‌توانید از این پارک دیدن کنید.

جمع‌بندی

مسجد جامع سلطان قابوس در مسقط، یکی از مهم‌ترین و زیباترین جاذبه‌های گردشگری عمان و نمادی از معماری اسلامی معاصر است که سالیانه گردشگران و علاقه‌مندان به معماری زیادی را به خود جذب می‌کند. البته سفر به مسقط فقط برای دیدن این مسجد نیست بلکه جاذبه های اطراف آن مانند خانه سلطنتی اپرا و پارک القرم تکمیل کننده یک برنامه سفری است. مطالب گفته شده فقط بخشی از مسقط است، برای دیدن سایر جاهای دیدنی مسقط و خرید بلیط هواپیما مسقط، از سایت بابانوروز اقدام کنید.

سوالات متداول