یکی از معروفترین جاهای دیدنی شیراز، تخت جمشید است؛ جایی که سالهاست نام آن در کتابهای تاریخ، عکسهای سفر و فهرست دیدنیهای ایران دیده میشود. تخت جمشید شیراز فقط چند ستون و سنگ قدیمی نیست، بلکه بخشی از تاریخ ایران است که هنوز هم شکوه خود را حفظ کرده است. هر بخش از این مجموعه داستانی برای گفتن دارد و همین موضوع بازدید از آن را جذابتر میکند. در ادامه، مهمترین قسمتهای تخت جمشید و نکاتی که قبل از بازدید باید بدانید را توضیح میدهم.
تخت جمشید شیراز کجاست؟
اول از همه بهتر است بدانید که تخت جمشید دقیقا کجا قرار دارد. این مجموعه در استان فارس و نزدیک شهر مرودشت است و حدود 56 تا 60 کیلومتر با شمال شرق شیراز فاصله دارد. یعنی اگر از شیراز راه بیفتید تقریبا بعد از یک ساعت رانندگی به آنجا میرسید.
تاریخچه تخت جمشید شیراز
تخت جمشید از مهمترین یادگارهای دوران هخامنشی است که ساخت آن به سال 518 پیش از میلاد برمیگردد. این مکان در مدت کوتاهی ساخته نشد و نسلهای مختلف برای تکمیل آن تلاش کردند، به همین دلیل هنگام بازدید از تخت جمشید میتوان نشانههای چند دوره از تاریخ ایران باستان را در کنار هم مشاهده کرد.
نامهای دیگر تخت جمشید شیراز
جالب است بدانید تخت جمشید فقط یک اسم ندارد و در طول تاریخ با نامهای مختلفی شناخته شده است. یونانیها به آن پرسپولیس میگفتند که به معنی شهر پارسها است، در حالی که ایرانیها هم از نام پارسه برایش استفاده میکردند. بعدها به خاطر تعداد زیاد ستونهایی که در این مکان بود، با نامهایی مثل صد ستون و چهل منار هم معروف شد. با این حال، اسمی که امروزه همه با آن آشنا هستند، یعنی تخت جمشید، مربوط به دورههای پس از اسلام است.
بنیانگذار تخت جمشید چه کسی بود؟
سازنده اصلی این بنای مهم داریوش بزرگ بود؛ همان پادشاه معروف هخامنشی که قلمرو حکومتش را تا سرزمینهای دور توسعه داد. البته ساخت تخت جمشید فقط به دوران او محدود نشد.
بعد از داریوش، پسرش خشایارشاه و بعد نوهاش اردشیر، ادامه ساخت مجموعه را بر عهده گرفتند و هر کدام بخشهای جدیدی به آن اضافه کردند. به همین خاطر تخت جمشید نتیجه تلاش و هنر سه نسل از پادشاهان هخامنشی است.
هدف از ساخت تخت جمشید
خیلی از افراد تصور میکنند تخت جمشید یک شهر عادی بوده که مردم در آن زندگی میکردند، اما واقعیت کمی متفاوت است. این مجموعه بیشتر نقش یک پایتخت تشریفاتی و آیینی را داشت و محل برگزاری مراسمهای مهم حکومتی بود.
در جشنهایی مثل نوروز، نمایندگان مختلف امپراتوری هخامنشی همراه با هدیههای خود به اینجا میآمدند تا به شاه ادای احترام کنند. این مراسمها علاوه بر نمایش قدرت هخامنشیان، نشانهای از اتحاد و همبستگی اقوام مختلفی بود که زیر پرچم این امپراتوری زندگی میکردند.
علت تخریب تخت جمشید
شکوه و بزرگی تخت جمشید برای همیشه ادامه پیدا نکرد، زیرا در جریان حمله اسکندر مقدونی به ایران، سرنوشت آن تغییر کرد. در سال 330 پیش از میلاد، اسکندر پس از رسیدن به مقر پادشاهی هخامنشیان، بخش زیادی از تخت جمشید را غارت کرد و به آتش کشید.
درباره دلیل این کار داستانهای مختلفی وجود دارد. بعضی از تاریخ نویسان باور دارند که اسکندر قصد داشت انتقام آتشزدن معبدهای آتن توسط خشایارشاه را بگیرد و گروهی دیگر میگویند نفرت او از پادشاهان قدرتمند هخامنشی باعث شد تصمیم بگیرد که کاخ خشایارشاه را به آتش بکشد.
هر دلیلی که پشت این ماجرا بوده، آتش خیلی زود به بخشهای دیگر رسید و خسارت سنگینی به کاخها، بناها و آثار ارزشمند تخت جمشید وارد شد. با این حال، بخشی از سازهها جان سالم به در بردند و همین باعث شده امروزه بتوانید از نزدیک، بزرگی این مکان تاریخی را ببینید.
معماری و بخشهای مختلف تخت جمشید
اکنون با سایر بخشهای تخت جمشید آشنا میشوید. هر کدام از این سازهها نماد و داستانهایی از امپراتوری بزرگ هخامنشی را به نمایش میگذارند. پس الان که با تاریخچه تخت جمشید آشنا شدید، شما را با مهمترین بخشهای تاریخی این مکان آشنا میکنم.
پلکان ورودی تخت جمشید
اولین چیزی که با ورود به تخت جمشید میبینید، پلکانهای دوطرفهی بزرگی است که شما را به سکوی اصلی میرساند. نکتهی جالب این ورودی این است که پلههای آن کم ارتفاع و پهن طراحی شدهاند؛ به طوری که حتی اسبها هم میتوانستند به راحتی از روی آنها بالا بروند. این طراحی نشان میدهد معماران هخامنشی فقط به زیبایی سازهی تاریخی فکر نمیکردند، بلکه رفت و آمد مهمانان، بزرگان و حتی اسبها را هم در نظر گرفته بودند و برای همه جزئیات برنامهریزی دقیقی داشتند.
دروازه ملل
بعد از عبور پلکانها به معروفترین بخشهای تخت جمشید میرسید؛ مکانی که با نام دروازه ملل شناخته میشود. این دروازه به دستور خشایارشاه ساخته شد و در دو طرف آن پیکرههای بزرگ گاو بالدار (لاماسو) قرار دارند که از ورودی محافظت میکردند.
دلیل نام گذاری این بخش هم به خاطر نمایندگان امپراتوری هخامنشی بود که از همین مسیر وارد مجموعه میشدند. در واقع دروازه ملل ورودی رسمی و تشریفاتی تخت جمشید بود و اولین تصویر زیبایی بوده که مهمانان از این مجموعه میدیدند.
کاخ آپادانا
کاخ آپادانا بدون شک یکی از مهمترین بخشهای تخت جمشید است. این کاخ بزرگترین سازه تخت جمشید بود و برای برگزاری مراسمات رسمی، دیدارها و پذیرایی از نمایندههای سرزمینهای مختلف به کار میرفت. از جذابترین ویژگیهای آپادانا ستونهای بزرگ آن است که ارتفاع بعضی از آنها به حدود 20 متر میرسید. علاوه بر این، نقشهای برجسته معروفی روی دیوارهای کاخ وجود دارد که اقوام مختلف امپراتوری را در حال تقدیم هدایا به شاه نشان دادهاند و امروزه هم از معروفترین آثار تخت جمشید هستند.
کاخ صد ستون
اگر از آپادانا عبور کنید به دومین کاخ بزرگ تخت جمشید شیراز میرسید؛ جایی که با نام کاخ صد ستون یا تالار تخت شناخته میشود. همانطور که از نام آن پیدا است، تالار اصلی این بنا شامل 100 ستون سنگی بوده که هر کدام حدود 14 متر ارتفاع داشتند و سقف تنومند کاخ را نگه میداشتند.
طبق تحقیقات پروفسور هرتسفلد، باستانشناس و ایرانشناس آلمانی، ساخت این کاخ در زمان خشایارشاه آغاز شد و در دوره اردشیر یکم به پایان رسید.
این مکان بیشتر برای برگزاری مراسمهای رسمی، نظامی و پذیرایی از فرماندهان و بزرگان لشکر کاربرد داشت.
کاخ تچر
کاخ تچر که خیلیها آن را با نام تالار آینه میشناسند، مکان اقامت داریوش بزرگ بوده و به عنوان محل زندگی شخصی او استفاده میشد. این بنا از سنگهای تیره و صیقلی ساخته شده که در برخورد با نور درخشندگی خاصی پیدا میکردند، به همین دلیل به تالار آینه معروف شده است.
کاخ تچر یکی از سالمترین بخشهای باقیمانده تخت جمشید است و هنوز هم میتوان نقشهای برجسته و جزئیات ظریف معماری آن را از نزدیک تماشا کرد. این موضوع باعث شده که این کاخ برای علاقهمندان به تاریخ و معماری جذابیت زیادی داشته باشد.
کاخ هدیش
کاخ هدیش در جنوبیترین بخش صفه (سکوی سنگی) تخت جمشید قرار گرفته و قلعه اختصاصی خشایارشاه است. این سازه تاریخی روی صخرههای طبیعی کوه رحمت ساخته شده و به خاطر موقعیت خاصش، چشمانداز فوقالعادهای به دشت مرودشت و بخشهای مختلف تخت جمشید دارد.
نام هدیش به معنای جای بلند میباشد با اینحال بعضیها باور دارند این اسم از همسر دوم خشایارشاه گرفته شده است. تعدادی از کارشناسان ساخت این بنا را کار داریوش بزرگ میدانند، اما کتیبهها و سنگ نوشتههای پیدا شده در این مکان نشان میدهد که هدیش در زمان خشایارشاه ساخته شد.
کاخ هدیش نمونه ای از بخشهایی است که بیشترین آسیب را در آتش سوزی تخت جمشید به خود دیده بود. حتی امروزه هم زرد شدن رنگ بعضی سنگها را به حرارت بسیار زیاد آن آتشسوزی نسبت میدهند. بعضی از دانشمندان نیز معتقدند آتشسوزی تخت جمشید احتمالا از همینجا شروع شده است.
کاخ G (ج) تخت جمشید
کاخ G از بناهای کمتر شناخته شده تخت جمشید است و هنوز هم باستان شناسان درباره اطلاعات دقیق آن، نظری ندارند. بعضی از آنها آن را یک تالار پذیرایی کوچک میدانند و بعضی دیگر باور دارند اینجا بخشی از یک پروژه ناتمام در دورههای پایانی هخامنشی است.
این مکان در نزدیکی کاخ هدیش قرار دارد و اگرچه بخش زیادی از آن در طول زمان از بین رفته، اما باقی ماندهی بنای بلند که روی کوه ساخته شده، هنوز قابل مشاهده است.
روی دیوار جنوبی این بنا نیز تصاویری از سربازان و خدمتکارها دیده شده که به نظر میرسد در حال حرکت به سمت کاخ داریوش هستند. همین ویژگیها باعث شده کاخ G همچنان یکی از بخشهای مرموز تخت جمشید باقی بماند.
کاخ سه دروازه (کاخ مرکزی)
کاخ سه دروازه که با نام کاخ مرکزی یا تالار شورا هم شناخته میشود، درست در مرکز تخت جمشید قرار دارد و بخشهای مختلف این محل را به همدیگر وصل میکند. این سازه شامل سه دروازه و چند راهرو بوده و نقش یک فضای ارتباطی مهم را در مجموعه بر عهده داشت.
روی دیوارها، پلکانها و درگاههای کاخ، نقشهای زیبایی دیده میشود که صحنههایی از حضور درباریان و ملاقاتهای غیر رسمی با پادشاه را به تصویر کشیدهاند.
دروازه شمالی کاخ به حیاط آپادانا راه دارد و از دروازه جنوبی میتوان به یک حیاط کوچک و بعد کاخ هدیش رسید. موقع بازدید از این بخش، حتما به سنگ تراشیها و نقشهای روی پلهها دقت کنید؛ زیرا بسیاری از جزئیات مربوط به زندگی درباریان و اتفاقات آن دوره در همین تصاویر ثبت شدهاند.
جالب است بدانید در این کاخ دو ستون با سر انسان وجود داشت که در تخت جمشید نمونه مشابه برای آن پیدا نشد. در فرهنگ آن زمان، سر انسان نشانهی تفکر و هوش بود و همین موضوع، این بخش از کاخ را به یکی از قسمتهای منحصربهفرد مجموعه تبدیل کرده است.
کاخ ملکه
کاخ ملکه جزو بخشهای جالب تخت جمشید میباشد که به دستور خشایارشاه ساخته شد. این قسمت محل زندگی خانواده شاه بود و علاوه بر اتاقهای مخصوص اقامت، بخشهای اداری هم در آن فعالیت داشتند.
امروزه این بخش با نام موزه پارسه شناخته میشود و بسیاری از آثار ارزشمندی که در تخت جمشید پیدا شده، اینجا نگهداری میشوند، از سکههای هخامنشی و ظروف سنگی و سفالی گرفته تا چراغهای پیه سوزهای باستانی (این چراغ به صورت ظرفی گود میباشد که درون آن را با روغن حیوانات پر میکردند)، آجرهای لعاب دار و قطعاتی از نقشهای برجسته و کتیبههای تاریخی که میتوانید در این موزه ببینید.
این نکته را هم در نظر داشته باشید که ساختمان موزه یک اثر تاریخی ارزشمند به شمار میآید. در فضای باز اطراف آن نیز قطعههای بزرگ سنگی و بخشهایی از معماری اصلی تخت جمشید قرار دارد که دیدنشان کمک میکند با این مجموعه بیشتر آشنا شوید.
خزانه تخت جمشید شیراز
خزانه نمونه ای از بزرگترین سازههای تخت جمشید است که در شرق کاخ ملکه قرار دارد. کارکرد اصلی این بنا نگهداری از هدایا، دستاوردهای جنگی و ثروتهای امپراتوری هخامنشی بود، همچنین ظرفیت بالایی داشت و نسبت به سایر کاخهای مجموعه بزرگتر به شمار میرفت.
بخش زیادی از خزانه بعد از حمله اسکندر مقدونی غارت شد، اما تاریخنویسان هنگام جست و جو در این قسمت چیزهای خیلی مهمی پیدا کردند، از مهمترین آنها لوح سفالی کوچکی به اندازه کف دست بود که مطالبی به خط عیلامی روی آن نوشته شده بود.
این لوحها اطلاعات ارزشمندی درباره کارگران، میزان دستمزد و وضعیت کاری آنها در اختیار دانشمندان قرار دادند. نکته جالب این است که همین آتش سوزی معروف زمان اسکندر باعث سالم ماندن این لوحها شد؛ زیرا آجرهای خام در اثر حرارت پخته و به سفال تبدیل شدند و به همین دلیل نوشتهها از بین نرفتند.
بررسی همین لوحها نشان داد که کارگران تخت جمشید در مقابل کاری که انجام میدادند حقوق دریافت میکردند. حتی اسنادی وجود دارد که از مزایا و شرایط کاری منظم برای کارکنان آن زمان خبر میدهد.
کاخ H تخت جمشید (کاخ اردشیر یکم)
کاخ H که به کاخ اردشیر یکم معروف است، در بخش جنوب غربی سکوی تخت جمشید و کنار کاخ هدیش قرار دارد. متاسفانه بخش زیادی از این سازه از بین رفته و امروزه فقط قسمتهایی از آن باقی مانده است.
با این حال، همین بقایای بهجا مانده نشان میدهند که این کاخ زمانی یکی از بناهای مهم مجموعه بود و در بین مردم طرفداران زیادی داشت. پلههای سنگی و نقاشیهای برجسته باقی مانده هنوز هم بخشی از زیبایی معماری هخامنشی را به نمایش میگذارند.
هرچند امروزه از این کاخ نشانی مانند گذشته دیده نمیشود، اما با نگاه به جزئیات آن میتوان تصور کرد که در دوران خود چه بنای باشکوهی بوده است.
آرامگاه اردشیر دوم
آرامگاه اردشیر دوم یکی از آرامگاههای صخرهای مجموعه تخت جمشید است که با دیدن آن بخشی از هنر و معماری هخامنشیان را از نزدیک میبینید. این آرامگاه در دل کوه قرار دارد و روی آن نقشهایی حک شده که پادشاه را در کنار نمادهای مقدس و سلطنتی به تصویر کشیدهاند.
سنگ تراشیهای این بخش با دقت زیادی انجام شده و همین ویژگی پس از گذشت قرنها هنوز هم توجه بازدیدکنندهها را به خودش جذب میکند. این آرامگاه فقط محل دفن یک پادشاه نبود، بلکه نمادی از قدرت و جایگاه شاههای هخامنشی نیز به شمار میرفت.
آرامگاه اردشیر سوم
آرامگاه اردشیر سوم نیز شباهت زیادی به دیگر آرامگاههای هخامنشی دارد. روی نمای این آرامگاه نقشهایی وجود دارد که پادشاه را در کنار نمادهای مذهبی و سلطنتی نشان میدهد.
ابعاد بزرگ بنا و ظرافت حکاکیها به خوبی نشان میدهد که هخامنشیان تا چه اندازه به یادگارهای پادشاهان خود اهمیت میدادند، به همین دلیل این مکان امروزه جزو بخشهای ارزشمند مجموعه تخت جمشید محسوب میشود.
تریپیلون (کاخ مرکزی کوچک)
تریپیلون یا کاخ سه دری شاید از نظر اندازه یکی از کوچکترین کاخهای تخت جمشید باشد، اما از نظر اهمیت جایگاه ویژهای دارد. وقتی باستان شناسها تحقیق کردند، متوجه شدند اینجا محلی بوده که پادشاه با نمایندگان ملاقات میکرد و درباره مسائل مهم حکومتی تصمیم میگرفت.
این کاخ درست در مرکز تخت جمشید ساخته شد و به همین خاطر نقش یک راه ارتباطی مهم بین بخشهای مختلف مجموعه را بر عهده داشت، درواقع خیلی از رفت و آمدها بین کاخها از همین قسمت انجام میشد.
خزانه شاهی
خزانه شاهی را با ساختمان خزانه تخت جمشید اشتباه نگیرید. منظور از این قسمت، بیشتر اسناد و آثاری است که از خزانه به دست آمدهاند.
باستان شناسها در این قسمت هزاران لوح گلی پیدا کردند که به عنوان اسناد اداری و مالی امپراتوری هخامنشی استفاده میشدند. روی این لوحها اطلاعاتی مثل حقوق کارگران، تعداد مواد غذایی توزیع شده، جا به جایی کالاها و حتی جزئیات مالیاتی ثبت شده است.
ارزش این لوحها از همینجا مشخص میشود که بخش زیادی از اطلاعاتی که امروزه درباره زندگی روزمره مردم، وضعیت اقتصادی و ساختار اداری دوره هخامنشی داریم، از همین اسناد به دست آمده است.
جاهای دیدنی نزدیک تخت جمشید
تخت جمشید به تنهایی آنقدر دیدنی است که میتوانید یک روز کامل را به گشت و گذار در آن اختصاص بدهید. اطراف تخت جمشید چند جاذبه تاریخی مهم قرار گرفته که هر کدام بخشی از داستان ایران باستان را روایت میکنند. خوبی این مکانها این است که فاصله زیادی با هم ندارند و میتوانید بیشتر آنها را در یک روز یا نهایتا دو روز ببینید. اگر به تاریخ، عکاسی یا کشف جاهای کمتر شناخته شده علاقه دارید، این مکانها ارزش وقت گذاشتن را دارند.
نقش رستم
کافی است حدود 6 کیلومتر از تخت جمشید فاصله بگیرید تا به یکی از مهمترین مکانهای تاریخی ایران برسید؛ جایی که با نام نقش رستم شناخته میشود. این مکان آرامگاه چهار پادشاه بزرگ هخامنشی، یعنی داریوش بزرگ، خشایارشاه، اردشیر اول و داریوش دوم است.
آرامگاهها در دل کوه هستند و وقتی از پایین به آنها نگاه کنید، عظمتشان واقعا چشمگیر است و همین مساله باعث شده نقش رستم از متفاوتترین مکانهای تاریخی اطراف تخت جمشید باشد.
اما جذابیت اینجا فقط به خاطر وجود آرامگاهها نیست، پایینتر از اینها چند نقش بزرگ از دوره ساسانی به چشم میخورد که صحنههایی مثل تاج گذاری پادشاهان و پیروزی شاپور اول بر امپراتور روم را به تصویر کشیدهاند.
نقش رجب
در مسیر بین تخت جمشید و نقش رستم، مکانی قرار گرفته که شاید به اندازه نقش رستم معروف نباشد، اما ارزش دیدن زیادی دارد. نقش رجب از مهمترین یادگارهای دوره ساسانی میباشد و برای کسانی که به تاریخ ایران علاقه دارند، بسیار مناسب است.
روی صخرههای اینجا چهار نقش بزرگ از دوره ساسانی حک شده که معروفترین آنها مراسم تاجگذاری اردشیر بابکان، بنیانگذار سلسله ساسانی را نشان میدهد. علاوه بر آن، تصویر شاپور اول و تعدادی از بزرگان دربار هم روی سنگها دیده شده است.
فضای نقش رجب معمولا خلوتتر از بسیاری از جاذبههای اطراف است و همین باعث میشود با آرامش بیشتری بتوانید آثار را تماشا کنید، جزئیات سنگ نگارهها را مشاهده کنید و چند عکس یادگاری هم بگیرید.
شهر اصطخر
شهر اصطخر(استخر) از آن جاهایی است که شاید اسمش کمتر به گوشتان خورده باشد، اما تاریخ بسیار مهمی پشت آن قرار دارد. این مکان از قدیمیترین شهرهای فارس بوده و گفته میشود قدمت آن حتی به قبل از دوران هخامنشیان میرسد.
اصطخر بعدها در دوره ساسانی به یکی از مهمترین مراکز سیاسی و مذهبی ایران تبدیل شد و حتی بعضی منابع از آن به عنوان پایتخت اولیه ساسانیان یاد میکنند. به همین خاطر این شهر جایگاه ویژهای در تاریخ ایران دارد.
امروزه از شهر باستانی اصطخر، بیشتر بقایای ستونها، دیوارها و بخشهایی از سازههای قدیمی باقی مانده است، اما همین آثار هم بخشی از گذشته این منطقه را نشان میدهند.
پاسارگاد
پاسارگاد نسبت به دیگر جاذبههای این منطقه کمی دورتر است و حدود 80 کیلومتر با تخت جمشید فاصله دارد، اما بیشک ارزش این مسیر را دارد. اینجا همان جایی است که کوروش بزرگ، بنیانگذار امپراتوری هخامنشی، دستور ساخت آن را صادر کرد.
مهمترین بنایی که در پاسارگاد میبینید، آرامگاه کوروش بزرگ است؛ یک بنای سنگی ساده اما بسیار زیبا که روی سکویی پلکانی قرار گرفته و سالانه بازدیدکنندگان زیادی را به خود جذب میکند.
البته دیدنیهای پاسارگاد فقط به آرامگاه کوروش محدود نمیشود بلکه بقایای کاخ اختصاصی کوروش، کاخ پذیرایی، باغ شاهی و برج سنگی معروف به زندان سلیمان هم در این مجموعه دیده میشوند. خیلی از مردم معتقدند باغ پاسارگاد یکی از اولین نمونههای باغ ایرانی در تاریخ بوده است.
اطلاعات بازدید از تخت جمشید
اگر تصمیم گرفتید از تخت جمشید دیدن کنید، بهتر است قبل از حرکت چند نکته مهم را بدانید تا بازدیدتان راحتتر و لذتبخشتر باشد، از ساعت بازدید گرفته تا بهترین زمان سفر و امکاناتی که داخل مجموعه در اختیار بازدیدکنندگان قرار دارد، آشنایی با تمام این موارد به شما در برنامه ریزی بهتر سفر کمک میکند.
ساعت و روزهای بازدید از تخت حمشید
تخت جمشید تقریبا در تمام روزهای هفته، حتی تعطیلات رسمی، پذیرای بازدیدکنندهها است. معمولا در فصلهای گرم از ساعت 8 صبح و در ماههای سرد کمی دیرتر فعالیت میکند و تا غروب امکان بازدید وجود دارد.
البته اگر بخواهید با خیال راحتتر از اینجا دیدن کنید، پیشنهاد میکنم صبح زود راهی شوید در آن زمان هم هوا خنکتر است، هم جمعیت کمتری داخل محوطه حضور دارد و هم برای عکاسی شرایط مناسبتری خواهید داشت.
بهترین زمان بازدید از تخت جمشید
بهار و اوایل پاییز را میتوان بهترین زمان بازدید از تخت جمشید دانست. در این فصلها هوا معمولا معتدل است و میتوانید بدون گرمای آزاردهنده یا سرمای زیاد، مدت بیشتری گردش کنید.
اگر در فصل تابستان سفر کردید، اول صبح یا نزدیک غروب از آنجا بازدید کنید، زیرا وسط روز سنگها حسابی گرم میشوند و پیاده روی طولانی زیر آفتاب ممکن است کمی خسته کننده باشد.
مدت زمان پیشنهادی برای بازدید
برای بازدید کامل از بخشهای مختلف تخت جمشید و تماشای کاخها، سنگنگارهها و کتیبهها، حداقل 2 تا 3 ساعت زمان در نظر بگیرید. البته علاقهمندان به تاریخ و معماری معمولا زمان بیشتری را به بازدید اختصاص میدهند و گشت و گذار در مجموعه گاهی تا نیم روز هم ادامه پیدا میکند. به همین دلیل بهتر است برنامه سفر با در نظر گرفتن این زمان تنظیم شود.
امکانات رفاهی تخت جمشید
تخت جمشید امکانات رفاهی مناسبی برای بازدیدکنندهها دارد و از این بابت نگرانی وجود ندارد. پارکینگ، سرویس بهداشتی، غرفههای فروش نوشیدنی، سوغات و همچنین راهنماهای محلی از جمله امکاناتی هستند که در مجموعه در دسترس قرار دارند.
برای افرادی که پیاده روی طولانی را دوست ندارند هم مسیرهای نسبتا هموار در نظر گرفته شده تا بازدید آسانتر انجام شود.
نکات مهم قبل از بازدید
قبل از اینکه راهی تخت جمشید بشید، حتما کفش راحتی بپوشید؛ زیرا بخش زیادی از بازدید به پیادهروی روی مسیرهای سنگی و محوطه تاریخی میگذرد.
همراه داشتن کلاه، عینک آفتابی و کرم ضدآفتاب هم مخصوصا در فصلهای گرم تجربه بازدید را راحتتر میکند. همچنین داشتن مقداری آب، از خستگی و تشنگی در طول بازدید جلوگیری میکند.
فقط یک نکته مهم را فراموش نکنید؛ سنگ نگارهها، کتیبهها و آثار تاریخی این مکان بیشتر از دو هزار سال قدمت دارند. برای همین از دست زدن به آنها خودداری کنید تا این یادگار ارزشمند برای نسلهای بعدی نیز حفظ شود.
اقامت و امکانات اطراف تخت جمشید
بعد از چند ساعت گشتن بین کاخها، ستونها و تخت جمشید، وقت استراحت و یک غذای خوب میرسد. خوشبختانه اطراف این مجموعه امکانات مناسبی برای گردشگرها وجود دارد و اگر بخواهید یک یا دو روز را در این منطقه بگذرانید، از بابت اقامت و خدمات مورد نیاز نگرانی خاصی نخواهید داشت.
هتلهای نزدیک تخت جمشید شیراز
اگر علاقهمند هستید که صبح زود و قبل از شلوغ شدن تخت جمشید شیراز بازدید خود را شروع کنید، اقامت در نزدیکی این مکان انتخاب مناسبی خواهد بود. یکی از شناخته شدهترین گزینهها، هتل جهانگردی تخت جمشید است که فقط حدود یک کیلومتر با محوطه تاریخی فاصله دارد.
این هتل سه ستاره داخل یک باغ بزرگ و سرسبز قرار گرفته و ویلاهای دنجی دارد که بعد از یک روز پر از گشت و گذار، فضای خوبی برای استراحت فراهم میکنند، البته اگر ترجیح میدهید به امکانات و فضای شهری دسترسی بیشتری داشته باشید، هتل های شیراز نیز فاصله زیادی با تخت جمشید ندارند و گزینههای متنوعی را برای اقامت در اختیار مسافران قرار میدهند.
رستوران ها و مراکز خدماتی اطراف
بعد از چند ساعت بازدید وقت یک غذای خوشمزه است. اطراف تخت جمشید شیراز چند رستوران و سفرهخانه وجود دارد که انواع غذاهای ایرانی و محلی را سرو میکنند و فضایی خیلی خوب برای استراحت و صرف غذا دارند.
اگر به دنبال انتخابهای بیشتری برای غذا خوردن هستید، شهر مرودشت هم فاصله کمی با تخت جمشید دارد و رستورانهای متنوعی در آن فعالیت میکنند، به همین خاطر از نظر غذا و امکانات، انتخابهای زیادی پیش روی شما خواهد بود.
در محوطه تخت جمشید و اطراف آن همه نوع امکاناتی که فکرش را بکنید وجود دارد. از پارکینگ، سرویس بهداشتی و بوفه گرفته تا فضای استراحت، غرفههای فروش صنایع دستی و سوغات و چند فروشگاه کوچک برای خرید آب، نوشیدنی و خوراکی که برای بازدیدکنندگان در نظر گرفته شدهاند؛ همین امکانات شرایط مناسبی را برای یک بازدید چندساعته فراهم میکنند.
جمعبندی
تخت جمشید شیراز یکی از ارزشمندترین مکانهای بهجا مانده از دوران هخامنشی است که شکوه و عظمت تاریخ ایران باستان را به نمایش میگذارد. کاخهای باشکوه، نقشهای برجسته زیبا و جاذبههای تاریخی اطراف، مانند نقش رستم و پاسارگاد، هر کدام بخشی از داستان تخت جمشید را تعریف کرده و بازدید از این منطقه را به تجربهای متفاوت تبدیل میکنند.
آشنایی با بخشهای مختلف این مکان و برنامه ریزی مناسب برای بازدید، این فرصت را به وجود میآورد که با دقت بیشتری از آثار تاریخی مجموعه دیدن کنید و جزئیات معماری و هنر هخامنشیان را از نزدیک ببینید. بدون شک، تماشای بزرگی تخت جمشید از نزدیک تجربهای جذاب است که تا مدتها در ذهن هر بازدیدکننده باقی میماند.
برنامه ریزی برای سفر به شیراز
اگر قصد دارید از تخت جمشید و دیگر دیدنیهای شیراز بازدید کنید، با خرید بلیط سفر به شیراز از بابانوروز میتوانید برنامه سفر خود را زودتر نهایی کرده و با خیال راحت راهی این شهر تاریخی شوید.
سوالات متداول
تخت جمشید چند سال قدمت دارد؟
تخت جمشید را چه کسی ساخته است؟
نام دیگر تخت جمشید چیست؟
فاصله تخت جمشید تا شیراز چقدر است؟
